شمادراین درس با فعل های ثلاثی مزید آشنا می شوید .

یکی از نکات مهمی که شما در تجزیه فعل  (تحلیل الصرفی ) باید بدانید این است  که

فعل شما ثلاثی مجرد است یا مزید .

ثلاثی مجرد به فعلی گفته میشود که  ریشه آن دارای سه حرف اصلی میباشد وفعلهای

ثلاثی مزیدبه فعلهایی گفته میشود که اولین صیغه فعل ماضی آن بیش از 3 حرف داشته باشد .

فعل های ثلاثی مجرد : مانند : ذهبَ ، صرخَ ، عَلِمَ 

فعل های ثلاثی مزید : مانند : اَکرَمَ ، جاهَدَ ، علـَّمَ  و.... 

در واقع میتوانیم بگوییم ثلاثی مجردها ، هنوز ازدواج نکرده اند ومزیدها ازدواج کرده و

مسئولیتها به گردنشان اضافه شده است . برای همین با توجه به تعداد فرزندان مسئولیتشان کم وزیاد است .

برای یاد گرفتن سریع این وزنها کافی است شما به طریقه پیدا کردن وزن کلمه

که درسال سوم راهنمایی یاد گرفتید کاملاً آشنا باشید .

به عنوان مثال : وزن کلمه  انزجار :  انفعال  ،  مساعدة  : مفاعلة  و.....

مهمترین وزنهای ثلاثی مزید عبارتند از :

 افعال ، تفعیل ، مفاعلة ، تفاعل ، تفعّل ، انفعال ، استفعال ، افتعال 

بابهای افعال ، تفعیل ، مفاعلة : دارای 1حرف زایدند

بابهای تفاعل ، تفعّل  ، انفعال و افتعال  : دارای 2حرف زایدند

باب  استفعال دارای 3 حرف زاید هستند .

یادتان باشد که قبلاً توضیح دادیم منظورمان حروف اضافه در اولین صیغه فعل ماضی میباشد وتعداد فرزندان را هم بر همین اساس اعلام کردیم .

واکنون  صیغه اول ماضی ، مضارع و مصدر هر یک از آنها رابیان میکنیم . .

باب افعال :   أفعَلَ .  یُفعِلَ . افعال          أرسَلَ . یُرسِلُ  . ارسال

باب تفعیل :  فـَعَّـلَ  . یُفعِّـلُ . تفعیل         کـَلـَّمَ  . یُکـَلـِّـمُ . تکلیم 

باب مفاعلة :  فاعَلَ . یُفاعِلُ . مفاعلة       قاوَمَ . یُقاوِمُ . مقاومة 

باب تفاعل : تفاعَـلَ . یَتـَفاعَلُ . تفاعُل      تظاهَرَ . یتظاهَرُ .تظاهُر

باب تفعـُّل : تفعَّلَ . یَتفعَّلُ . تفعُّل            تجَمَّلَ . یتجمَّلُ . تجمُّل

باب انفعال : اِنفعَلَ . ینفعِلُ . انفعال       انکسَرَ . ینکسِرُ . اِنکسار

باب افتعال : اِفتعَلَ . یفتعِلُ . افتعال      اِنتشَرَ .ینتشرُ .انتشار

باب استفعال : اِستفعَلَ . یستفعِلُ . استفعال     استخرَجَ . یستخرِجُ . استخراج 

هر یک از فعل های ماضی یا مضارع در هر باب درست مانند فعل های ثلاثی مجرد صرف میشوند . یعنی هر کدام از آنها در هر باب 14 صیغه ماضی و14 صیغه مضارع دارند .

معانی هر یک از این بابها :

2باب افعال وتفعیل برای متعدی کردن به کار میروند . یعنی که فعل ما

به مفعول نیاز دارد .

مانند : ذهَبَ  : رفت  ،  أذهَبَ : برد

باب مفاعلة و تفاعل برای مشارکت هستند ولی در باب مفاعلة مشارکت

یک طرفه است وبه همین دلیل با حرف (با) ترجمه میشود ودر باب تفاعل مشارکت

2طرفه است وبه همین دلیل باعبارت (بایکدیگر ) ترجمه میشود .

 مانند : کاتبَ علیٌ حسناً . علی با حسن نامه نگاری کرد .

 تکاتـَبَ علیٌ وحسنٌ . علی وحسن با یکدیگر نامه نگاری کردند .

سه باب تفعّل ، افتعال وانفعال زمانی به کار میروند که ما چیزی را از کسی

بخواهیم واو قبول کند یا بخواهیم تأثیری را در شی ای ایجاد کنیم وآن تأثیر ایجاد شود .

علـَّمَ المعلمُ علیاً . تعلـَّمَ علیٌ . معلم به علی یاد داد . علی یاد گرفت .

وباب استفعال برای طلب ودرخواست به کار میرود .

مانند : استغفَرتُ اللهَ . از خدا آمرزش خواستم . 

نکات مهم :

  ۱- باب افتعال گاهی لازم هست . یعنی احتیاج به مفعول ندارد .

 ۲- همزه باب افعال همیشه مفتوح ( منصوب) است . چه در امر چه در ماضی .

 ۳- مصدر باب مفاعلة ۲ وزن دارد ، فِعال ومفاعلة .

 ۴- ماضی بابهای تفاعل وتفعّل دارای حرف (ت )است . با مضارع وامر اشتباه نشود .

برای دانلود روی عناوین کلیک کنید

نمونه سوال نیم سال اول 1

نمونه سوال نیم سال اول 2

نمونه سوال نیم سال اول 3

نمونه سوال نیم سال اول 4

برای دانلود روی عناوین کلیک کنید

امتحان نهایی خرداد 95 + پاسخ

امتحان نهایی شهریور 95+ پاسخ

برای دانلود کتاب عربی زبان قرآن 1

اینجا کلیک کنید

یکی از قواعد این لهجه در تلفظ تخفیف حروف(تلفظ آسان آنها) مي باشد . مصری ها همانند سوری ها ، لبنانی ها و برخي ملتهای عربی دیگر فرقی بین ضاد و ذال و ظا در تلفظ قائل نیستند و همه را "ز" تلفظ می کنند . گاهی هم آن را به "ث" تبدیل می کنند.

چند مثال:

ذُبابة = دبابة مگس

ذُرة = ذرت / ذَرّة: اتم

ظلام = ضلمة تاریکی

ظلَّ = ضل باقی ماند

ثانوية عامة = سانوية عامة دبیرستان عمومی

برخیز که فجر انقلاب است امروز
بیگانه صفت، خانه خراب است امروز
هر توطئه و نقشه که دشمن بکشد
از لطف خدا نقش بر آب است امروز
دهه فجرمبارک

برای دانلود اینجا کلیک کنید

بازدید کننده گرامی اگر تصاویر به خوبی قابل مشاهده نیستند

می توانید آن ها را ذخیره کنید

تصاویر در ادامه مطلب

نمونه سؤال امتحان عربی دوم تجربی و ریاضی  نوبت اول

         الف) ترجم الی الفارسیة : ( 3)

• اللهمَّ انهَج لي الی مَحَبتکَ سَبیلاً سَهلة ً.
• واهجُر ِ النومَ و حَصّلهُ فَمَن              یَعرف ِ المَطلوبَ یَحقر ما بَذل
• و قدأصبَحَت هذه العبارةُ مَثلاً سائراً بینَ الناس ِ .
• کانت السماواتُ و الأرضُ مُلتصِقتین ِ ثمّ فَصَلَ اللهُ بَینهما .
• الأمّة ُ الإسلامیّة هيَ أمّة ٌ سائرة ٌ نَحوَ الکمال ِ و الرُشد.
• أین َالطالبُ بدُم ِ المَقتول ِ بکربلاءَ .

       ب) ترجمه صحیح را انتخاب کنید( 5/1)

          1- أشعة ُ القَمَر الفضّیة .

          الف- نور نقره ای ماه                          ب- نور ماه نقرهای

          2- أحَدُ ساکِني الجزیرة

          الف- یک ساکن اهل جزیره                   ب- یکی از ساکنان جزیره

          3- بَلّغناهُ

           الف- آن را به ما برسان                      ب- مارا به آن برسان

          ج) إقرأ النّصَّ التالي ثمّ أجب عن الأسئلة .( 2)

           لمّا شاهَدَ السّکاکيّ ُ المکانة َ الرفیعَة َ للعلماء ِ في محافلَ عدیدة ٍ عَزَم َ علی الذهاب ِ الی مدارسَ علمیّةٍ في خوارَزمَ . حینما کانَ یمشي في

          طریقهِ رأی قطراتِ الماء ِ تَسقُطُ من مُرتفع ٍ علی صَخرةٍ .

• متی عَزَمَ السکاکيّ ُ علی الذهاب الی المدارس ِ العلمیّة ِ؟(5/0)
• ماذا رَأی السّکاکيّ ُ في طریقه؟ (5/0)
• إستخرج الکلمات التي لها علاماتٌ فرعیّة .( 1)

د) صحح الأخطاء مع بیان السبب ( خطاها را با ذکر دلیل درست کنید ) ( 5/1)

1- الدّاعيّ ُ الی الخَیر ِ کفاعله .

2- هَل أنا أصلبٌ من هذه الصّخرة ِ؟

3- الناسُ لا یُحِبّ ُ الرّاضِيَ عَن نفسِهِ .

ه) ترجم الکلمات التالیة : ( 5/0)             بینوا                ضَجیجٌ

و) أکتب ِ الکلمة َ المطلوبة َ . ( 5/0)     متضاد ( البرد)              مترادف ( رَقبَة ٌ )

ز) للتعریب ( به عربی ترجمه کنید ) ( 5/0)            علم را بجوی و تنبلی نکن

ح) عّین انواع المعارف( معرفه ها را بیابید و نوع آنها را نیز بنویسید ) ( 1)

    إنّ هذا القرآن َ یهدي للتي هيَ أقوَمُ .

ط) عیّن الکلمات التی علامات فرعیة ثم اعربها ( اعراب فرعی را مشخص کنید و آنها را ترکیب کنید ) ( 3)

1- لفاطمة َ فَضائِلُ لا نَجدُها في الآخرین َ .

2- الحسناتُ یُذهِبنَ السیئاتِ .

3- إحترم اباک في جمیع ِ الأحوال ِ .

4- لا یتّخِذ المؤمنون الکافرین َ أولیاء .

ی) عِن الکلمات التی علامات تقدیریة و محلیّة ثمّ أعربها . ( اعراب تقدیری و محلی را مشخص کنید و آنها را ترکیب کنید . ) ( 1)

1- إحترم مَن یَعمَل ُ الخَیرَ .

2- الدّ نیا مَزرَعَة ُ الآخِرة ِ.

ک) عین الصفة ( النعت) و المضاف الیه في العبارات التالیة ( 2)

1- إنّي أحبّ ُ إخواني المُجدّینَ .

2- الحسنُ و الحُسینُ سَیّدا شَباب ِ أهل ِ الجَنّة ِ.

3- أینَ الشُموسُ الطالعة ُ .

4- دَخَلت في ر جلي شوکة ٌ کبیرَة ٌ .

ل) أعرب ما تحتهُ خطٌ ( 1)

وَجدتُ الدّ ُنیا کَبَیتٍ له  بابان ِ د خلتُ من أحدِهما و خرجتُ منَ الآخَر ِ .

م) اکتب التحلیل الصرفي للکلمات التی تحتها خط ّ (1)

   یَذهَبُ کثیراً من المسلمینَ في ذي الحجةِ الی مکة َ المکرمة ِ .

ن) شکّل ما تحته خط ّ .( 1)

1- وَ زیّنا السماء الدّنیا بمصابیح .

2- القاضي أخَذَ حَقّ المظلوم

س) إجعل بدل الجمع في الجملة التالیة مفرداً و اکتبه ُ مضبوطا ً بالشکل ( 5/0)

یُدافِعُ المسلمونَ عن المظلومین َ .